kourosh shojaee - کورش شجاعی مدیر مسئول روزنامه خراسان - کورش شجاعی روزنامه نگار - کورش شجاعی نویسنده - قوه قضائیه

این مطلب در روزنامه خراسان شماره:  ۱۸۱۵۲  – سه شنبه  ۶ تیر ۱۳۹۱  با عنوان یادداشت روز  به قلم  کورش شجاعی چاپ شده است

کورش شجاعی

درباره ابعاد گوناگون شخصیت گرانسنگ شهید مظلوم آیت ا… دکتر بهشتی مطالب متعددی گفته و نوشته شده است مطالب فراوانی نیز راجع به علم و دانش، توان بالای مدیریتی، تفکر تشکیلاتی و توان سازماندهی، هوش، آینده نگری، تیزبینی و نکته سنجی، ژرف اندیشی این شهید نوشته شده است. در باب خصوصیات رفتاری و اخلاقی او از جمله صبر و متانت، وقار و همچنین رعایت نظم و انضباط و احترام به حقوق افراد نقل های فراوانی شده است به عنوان مثال روزی شهید بهشتی در مسئولیت رئیس دیوان عالی کشور برای تعدادی مراجعه کننده وقتی را تعیین می کند اما از قرار معلوم جلسه قبلی او کمی دیرتر تمام می شود و وقتی نوبت به آنان می رسد صدای اذان بلند می شود و با این که شهید بهشتی اهتمام ویژه ای به ادای فریضه در اول وقت داشتند مودبانه به آن مراجعه کنندگان می گوید وقت نماز است شما اجازه می دهید اول نماز بخوانیم و بعد جلسه بگذاریم که البته مراجعه کنندگان به این تقاضای شهید بهشتی جواب مثبت می دهند اما نکته بسیار جالب توجه در این موضوع این است که این شخصیت علمی، فقهی و سیاسی کشور برای انجام فریضه در اول وقت، متواضعانه برای این که به وقت و حق مراجعه کنندگان احترام گذاشته باشد از آنان اجازه می گیرد. امثال چنین رفتاری خصوصا از بزرگان انقلاب و نظام بسیار دیده شده است اما گویا هر چه از اوایل انقلاب فاصله گرفته ایم رفتارهای ایده آل و مورد انتظار مردم از یک مسئول در شأن و تراز نظام اسلامی در برخی مسئولان و مدیران کمتر دیده می شود این در حالی است که رعایت اخلاق کریمانه و رفتار مودبانه و متواضعانه و قانون مدارانه باید در قاطبه مسئولان و مدیران نظام اسلامی نهادینه می شد اما واقعیت های ملموس جامعه نشان می دهد که چنین اتفاقی در حد انتظار به وقوع نپیوسته است گر چه نمی توان و نباید منکر وجود مدیران و مسئولان متخلق به اخلاق و رفتار اسلامی و انسانی شویم ولی انتظار این است که مدیران و مسئولانی که به زینت اخلاق و رفتار انسانی و اسلامی آراسته نیستند کمیاب و کیمیا باشد نه این که به راحتی بتوان از این قبیل افراد را در سطوح مختلف مدیریتی بر مسند مسئولیت مشاهده کرد. برای درک و اثبات این واقعیت شاید هیچ چیز به قوت و ارزش مراجعه به افکار عمومی و نظرسنجی از مراجعه کنندگان به دوایر و سازمان های دولتی و غیردولتی نباشد. دستگاه قضا که به فرموده امام(ره) باید ملجأ و پناهگاه مردم ستمدیده باشد نیز به طریق اولی از این قاعده مستثنی نیست و شاید لزوم تجلی واقعی و نمود بارز اخلاق و رفتار اسلامی و انسانی در آحاد کارکنان قوه قضاییه از رئیس قوه گرفته تا دادستان و قضات و بازپرسان و دادیاران و مدیران دفاتر و دیگر شاغلان در این قوه ضرورتی بیشتر از دیگر سازمان ها و نهادها داشته باشد چرا که اولا این دستگاه و کارکنان آن به خاطر جایگاه ویژه ای که دارند باید نماد عدل و عدالت و رعایت بهترین شکل اخلاق و رفتار اسلامی و انسانی باشد ثانیا مردم نیز به دستگاه قضا نگاه ویژه ای دارند و قطعا انتظارات ویژه ای نیز از این دستگاه و شاغلان آن دارند و چون این نهاد را نهادی مبتنی و برگرفته از اسلام و مبانی دینی می دانند و شاغلان در این مجموعه را نیز افرادی فرض می کنند که باید بیش از دیگر نهادها و سازمان ها متخلق به اخلاق و رفتار اسلامی و انسانی باشند و بر مدار حق و عدالت حرکت کنند و ثالثا از آن رو که اکثر مراجعه کنندگان به این دستگاه یا «شاکی» هستند و یا «متشاکی» و یا «خواهان» هستند و یا «خوانده» و به هر صورت اغلب کسانی هستند که به دنبال استیفای حق ضایع شده و یا دفاع از خود می باشند و طبیعتا این افراد تحت تأثیر فشارهای روحی و حتی عصبی و روانی با شدت و ضعف مختلف قرار دارند می بایست شاغلان در این دستگاه در هر رده ای که هستند و در هر مسئولیتی که ایفای وظیفه می کنند از سعه صدر، صبر، حوصله، متانت، ادب و قدرت کنترل و مدیریت رفتار قابل قبول و حتی ویژه ای برخوردار باشند. و اگر چه ایفای مسئولیت در چنین نهادی در هر رده ای به خاطر حساسیت این نهاد کاری بس خطیر، پرمسئولیت، سنگین و گاه به شدت توأم با فشار روحی و تحمل برخی سختی های ویژه است اما به هر صورت این مسائل نمی تواند و نباید مانع از تجلی و نمود رفتارهای خداپسندانه، مومنانه و اخلاق و رفتار انسانی و اسلامی شود. اما متأسفانه برخی واقعیت ها نشان می دهد که رفتار برخی قضات، بازپرسان، دادیاران و حتی دفترداران برخی محاکم قضایی آن چنان با مراجعه کننده چه شاکی چه متشاکی برخوردی متفرعنانه و از سر کبر و غرور دارند که گویی مراجعه کنندگان همگی غلامان و رعیتانی فرودست و اینان اربابان، فرادستان و خدایگانی هستند که بر عالم و آدم تفوق و سیطره و سلطه دارند و حکمفرمایی می کنند و صد البته وجود حتی بسیار کم تعداد چنین افرادی در هر دستگاهی خصوصا دستگاه قضا در حکومت اسلامی نمی تواند و نباید قابل تحمل باشد. نمی خواهیم، نمی توانیم، نباید و انصاف نیست که خیل قضات و بازپرسان و دادیاران و کارمندان صاحب فضائل اخلاقی و متخلق به اخلاق و رفتار اسلامی و انسانی را در قوه قضاییه نادیده بگیریم اما همانطور که ذکر شد وجود حتی تعداد کمی از آنچنان افرادی در قوه قضای نظام اسلامی، بسی زیاد است حال اگر مدیران رده بالای قوه قضائیه این واقعیت را قبول دارند موظفند هر چه زودتر ساحت این قوه را از وجود این گونه افراد که شایستگی حضور در این دستگاه را ندارند پاک کنند و اگر به وجود چنین واقعیتی باور ندارند هم می توانند کسانی را در قالب شاکی یا متشاکی و یا مراجعه کننده اداری و عادی به برخی محاکم اعزام تا رفتار شاغلان را بررسی و ارزیابی کنند و هم می توانند کسانی رامأمور کنند تا از مراجعه کنندگان به محاکم قضایی نه درباره میزان رعایت عدالت و انصاف و روند دادرسی در محاکم بلکه درباره نوع برخورد شاغلان در این دستگاه با شاکی و متشاکی و حتی مراجعه کنندگانی که نه شاکی هستند و نه متشاکی بلکه وکیل اند یا کارشان به نوعی در ارتباط با دستگاه قضا است یا به عنوان شاهد به دادگاه آمده اند یا به هر دلیلی سر و کارشان به دادگاه افتاده است نظر سنجی کنند و به هر نتیجه ای که رسیدند صادقانه از طریق رسانه ها به اطلاع مردم برسانند و البته رئیس فعلی قوه قضا که کارهایی اساسی در جهت تحول دستگاه قضا و ارتقای این قوه انجام داده است از جمله احیاء دادسراها، اعلام شجاعانه این مطلب که «کار چاق کن ها»یی در برخی محاکم رخنه کرده اند و باید با آنان به شدت برخورد شود و همچنین صدور دستور ویژه برای محاکمه خارج از نوبت متجاوزان به عنف و بر هم زنندگان نظم و امنیت عمومی جامعه و برخورد جدی با جرایم خشن و پیگیری این گونه مسائل و تأکید وی بر تحت تأثیر قرار نگرفتن قوه قضا در پرونده های بزرگی مانند فساد بزرگ بانکی اخیر و جابه جایی سه هزار میلیارد تومانی در جریان این فساد و قاطعانه ایستادن او در مقابل فشارها نشان می دهد که چنین شخصیتی می تواند دستور چنین مأموریت و نظرسنجی را که کاری به مراتب ساده و ابتدایی در مقابل کارهای انجام شده است در دستگاه قضا صادر و نتیجه آن را نیز به رسانه ها اعلام کند البته اگر چنین اقدامات و نظرسنجی هایی در دستگاه قضا انجام می شود و امثال نگارنده از آن ها اطلاعی ندارند باید تأکید کرد که این اقدامات باید از طریق رسانه های جمعی به اطلاع مردم رسانده شود و اگر چنین اقدامات و نظرسنجی هایی انجام نمی شود آیت ا… آملی لاریجانی این توان و قاطعیت را دارد که به چنین کاری همت گمارد و ساحت دستگاه قضا را از ناشایستگان، هر چند تعدادشان کم باشد پاک کند و چه افتخاری برای جمهوری اسلامی از این بالاتر که دستگاه قضای آن در جهان به عنوان یک الگو و نمونه معرفی شود و در داخل کشور نیز به خاطر قاطعیت در ستاندن داد مظلومان از بیدادگران و ظالمان و فعالیت چشمگیر در پیشگیری از وقوع جرایم و همچنین تجلی رفتار و اخلاق اسلامی و انسانی در آحاد شاغلان این امر خطیر، بزرگ و پرمسئولیت به آنچنان محبوبیت و جایگاهی دست یابد که مورد انتظار بنیانگذار فقید جمهوری اسلامی حضرت امام خمینی(ره) و خلف صالحش خامنه ای عزیز است.